1. Hvağ heita şessi efni?

CH3CH2CH2CH2COOH                   CH3CHOHCOOH

Pentansıra                             mjólkursıra

 

                     

Fenyletanat                                      natriumetanat

 

2. Teikniğ byggingaformúlur fyrir

Benzoic acid (bensosıru)               natriumbenzoat

           

 

 

Metyletanat                                       etansıruanhydriğ

                            

 

 

3. Nokkur atriği úr bók

a) hvağ er karboxylsıra?

Lífrænt efni meğ karboxyl hóp. Karboxylhópur stendur saman af karbonyl og hydorxyl hóp á sama kolefninu.

 

b) hvağ er dísıra?

Efnasamband meğ tvo karboxylsıruhópa.

 

c) hvağ er fitusıra?

Karboxylsıra meğ beinni keğju, gjarnan á bilinu 4 – 22 C atóm, jafnan á sléttri tölu.

 

d) hvağ er ómettuğ fitusıra?

Karboxylsyra meğ eitt eğa fleiri C=C. Næstum ævinlega cis.

 

e) hvağ er ómega-3 fitusıra?

Karboxylsıra meğ C=C á kolefni no. 3  taliğ frá hydrophobe (omega) eğa óskautağa endanum.

 

f) hvert er bræğslumark palmitic sıru?              _63°C__

 

g) hvert er bræğslumark palmitoleic sıru?                 __-1°C_

 

h) hvağ skırir şennan mun á suğumarki?

Cis-Tvítengiğ breytir lögun sameindanna svo ağ şær pakkast ekki eins vel saman og şví şarf minni hreyfiorku til ağ slíta şær úr fastri “kristal” bygging.

 

i) hvağ er sápa?

Natrium eğa kalium sölt fitusıra, gjarnan gerğ úr fitu.

 

j) hvağ er detergent?

Efnasamband meğ eiginleika sápu án şess ağ vera sápa. Langar kolvetniskeğjur meğ súlfathaus. Eru jónefni, oftast natrium eğa kaliumsölt. Súlföt eru auğleyst í vatni og falla síğur út í hörğu vatni.  

 

k) hver er formúla sodium lauryl sulphate?

ATH. Şağ á bara ağ vera O en ekki O-O á undan S í endann

 

l) hvağ er átt viğ meğ nonionic detergent?

Detergent eğa hreinsiefni sem hefur óskautağan hala og skautağan en ójónağan haus.

 

m) hvağ merkir biodegradable?

Brotnar niğur af bakteríum í náttúrunni svo úr verği skağlaus efni.

 

n) şegar talağ er um hydrophobic tail og hydrophilic head á sápusameind, hvağ er átt viğ?

Sjá bls. 432 efst

 

o) hvağ er hart vatn?

Vatn sem inniheldur nokkuğ af Magnium eğa Kalsiumjónum. Slíkar jónir fella út sölt karboxylsyra m.a. ...

 

p) hvağa máli skiptir harka vatns şegar sápa er notuğ?

Mg og Ca jónir fella út sölt karboxylsyra m.a. ... sápan virkar ekki og fellur út sem SCUM

 

q) şegar sıra hvarfast viğ basa myndast? Salt __ & _vatn__

 

r) úr hverju tvennu eru esterar búnir til? Hvağ einkennir stutta estera?

Gjarnan alkoholi og sıru.  Góğ ávaxtalykt einkennir şá

 

s) acetylsalisylsıra. Teikniğ byggingaformúluna. Til hvers er şetta efni notağ (verslunarheiti)? Verkjastillandi, bólgueyğandi, blóğşynnandi, hitalækkandi lyf mm. Aspirin