· Orðalisti (Drög) í Efnafræði 363 - Eftir röð í bók

· 11.kafli - Orðalisti
· organic Chemistry-Lífræn efnafræði
· carbon - Kolefni
· compound - efnasamband
· solid - fast efni
· liquid - fljótandi
· molecule - sameind
· bond - efnatengi
· covalent - samgilt
· element - frumefni
· hydrocarbon- efnasamband er inniheldur eingöngu vetni og kolefni, stundum kölluð kolvetni
· alkane - alkan, kolvetni sem eingöngu eru úr C og H og hafa eingöngu eintengi.
· structural formula - byggingaformúla
· straight chain alkan - beinkeðjulalkanar
· IUPAC - alþjóðlegt nafnakerfi í efnafræði sem við notum í þessum áfanga
· branched chain alkanes - greinóttir alkanar
· substituent - hliðarhópur (alkyl, halogen eða eh. annað)
· alkylgroup - alkylhópur, hliðarhópur sem eingöngu er gerður úr kolefni og vetni.
· structural isomers - byggingaisomerur, efnasambönd með sömu mólikúlformúlu en ólíka byggingafomúlur
· cycloalkan - hringalkanar, alkanar með tengda enda
· saturated hydrocarbons - mettuð kolvetni, öll C-C tengi eru eintengi
· unsaturated hydrocarbons - ómettuð kolvetni, kolvetni sem innihalda minna en mesta fjölda H-atóma, (í praksis efni með tvítengi eða alken)
· alkene - alken, kolvetni sem innihalda C=C tvítengi
· alkyn - alkýn, kolvetni sem hefur þrítengi milli kolefnisatóma
· geometric isomers - rúmísomerur, hafa sömu mólikúlformúlu en ólíka rúmfræðilega stöðu hliðarhópa.
· orbital - svigrúm, braut
· aliphatic - alifatisk, efnasambönd er innihalda eingöngu ein, tví eða þrítengi á milli kolefnisatóma.
· arens - arenar eða aromatar, hafa byggingu byggðu á bensen (C6H6)

· 12. kafli orðalisti
· halocarbons - kolvetni er innihalda einn eða fleiri halogena (X), þ.e. bróm, klór, flúor eða joð, tengd með samgildum tengjum. (halogenalkanar)
· alkyl halid - eldra nafn á alifatiskum halogenalkönum
· aryl halid - eldra nafn á aromatiskum halogenalkönum
· functional group - efnafræðilega virkur hliðarhópur.
· addition reaction - álagningarhvarf eða viðbótarhvarf. Pí-tengi tvítengisins er rofið og inn C-atómin tvo bætt 2 hópum t.d. halogenatómum.
· halogenation - álagningarhvarf þar sem 2 halogenatómum er bætt við
· hydrohalogenation - álagningarhvarf þar sem ósamhverfu efni ss. HCl eða HBr er bætt inn á C-atómin þar sem tvítengið var.
· hydrogenation - mettun, 2 vetnisatómum bætt inn á þar sem tvítengið var. Alken breytt í alkan.
· Markovnikov's rule - regla Markovnikov´s: við álagningarhvörf ósamhverfa sameinda ss. HBr eða H2O fara H-in þangað sem þau eru flest fyrir.
· aromatic substitution - skiptihvörf á bensenhring þar sem H er skipt út fyrir Cl eða annan halogena.
· Polymerisation - fjölliðun, margar litlar sameindir tengjast saman í eina mjög stóra.
· alkohol - samheiti kolvetna þar sem H hefur verið skipt út fyrir OH hóp
· hydroxyl group - hydroxyl hópur eða OH hópur
· primary (1°) - kolefnisatóm er tengist einu öðru kolefnisatómi
· secondary (2°) - kolefnisatóm er tengis tveim öðrum kolefnisatómum
· tertiary (3°) - kolefnisatóm er tengist 3 öðrum kolefnisatómum
· phenol - fenól (karbólsýra) bensen OH hefur verið settur inn í staðinn fyrir H.
· hydration reaction - þegar vatn er lagt á tvítengi við álagningarhvarf
· displacement reaction - einum hópi skipt út fyrir annan, OH hópur skiptir Cl út.
· elimination - fráhvörf, myndun tvítengja
· fermentation - gerjun
· wood alcohol - tréspíri eða metanól
· dehydrohalogenation - fráhvarf, öfug hydrohalogenation
· dehydration - fráhvarf, öfug hydration
· dehalogenation - fráhvarf, öfug halogenation
· Saytzeff's rule - regla Saytzeffs. Þegar fráhvörf eiga sér stað myndast mest af þeim alken þar sem kolefnisatóm tvítengisins eru tengd sem flestum mögulegum kolefnisatómum
· sulfuric acid - brennisteinssýra
· potassium hydroxid - kaliumhydroxid
· eter - tvær kolvetniskeðjur tengdar með súrefnisbrú
· hydrogen bond - vetnistengi, sterk tengi milli sameinda. Myndast einkum hjá OH hópum og vatni.
· boiling point - suðumark
· solubility - leysni
· hydrophilic - vatnssækinn eða vatnselskandi
· hydrophobic - vatnsfælinn
· thioalcohol - þíól, kolvetniskeðja með SH hóp. Einnig kölluð mercaptan. Lykta mjög illa.

· ============================================================

· Orðalisti (Drög) í Efnafræði 363 - Stafrófsröð

· 11.kafli - Orðalisti

· aliphatic - alifatisk, efnasambönd er innihalda eingöngu ein, tví eða þrítengi
· alkane - alkan, kolvetni sem eingöngu eru úr C og H og hafa eingöngu eintengi.
· alkene - alkenkolvetni sem innihalda C=C tvítengi
· alkylgroup - alkylhópur, hliðarhópur sem eingöngu er gerður úr kolefni og vetni.
· alkyn - alkýn, kolvetni sem hefur þrítengi milli kolefnisatóma
· arens - arenar eða aromatar, hafa byggingu byggðu á bensen (C6H6)
· bond - efnatengi
· branched chain alkanes - greinóttir alkanar
· carbon - Kolefni
· compound - efnasamband
· covalent - samgilt
· cycloalkan - hringalkanar, alkanar með tengda enda
· element - frumefni
· geometric isomers - rúmísomerur, hafa sömu mólikúlformúlu en ólíka rúmfræðilega stöðu hliðarhópa.
· hydrocarbon- efnasamband er inniheldur eingöngu vetni og kolefni, stundum kölluð kolvetni
· IUPAC - alþjóðlegt nafnakerfi í efnafræði sem við notum í þessum áfanga
· liquid - fljótandi
· molecule - sameind
· orbital - svigrúm, braut
· organic Chemistry-Lífræn efnafræði
· saturated hydrocarbons - mettuð kolvetni, öll C-C tengi eru eintengi
· solid - fast efni
· straight chain alkan - beinkeðjulalkanar
· structural formula - byggingaformúla
· structural isomers - byggingaisomerur, efnasambönd með sömu mólikúlformúlu en ólíka byggingafomúlur
· substituent - hliðarhópur (alkyl, halogen eða eh. annað)
· unsaturated hydrocarbons - ómettuð kolvetni, kolvetni sem innihalda minna en mesta fjölda H-atóma, (í praksis efni með tvítengi þ.e. alken)

· 12. kafli orðalisti

· addition reaction - álagningarhvarf eða viðbótarhvarf. Pí-tengi tvítengisins er rofið og inn C-atómin tvo bætt 2 hópum.
· alkohol - samheiti kolvetna þar sem H hefur verið skipt út fyrir OH hóp
· alkyl halid - eldra nafn á alifatiskum halogenalkönum
· aromatic substitution - skiptihvörf á bensenhring þar sem H er skipt út fyrir Cl eða annan halogena.
· aryl halid - eldra nafn á aromatiskum halogenalkönum
· boiling point - suðumark
· dehalogenation - fráhvarf, öfug halogenation
· dehydration - fráhvarf, öfug hydration
· dehydrohalogenation - fráhvarf, öfug hydrohalogenation
· displacement reaction - einum hópi skipt út fyrir annan, OH hópur skiptir Cl út.
· elimination - fráhvörf, myndun tvítengja
· eter - tvær kolvetniskeðjur tengdar með súrefnisbrú
· fermentation - gerjun
· functional group - efnafræðilega virkur hliðarhópur.
· halocarbons - kolvetni er innihalda einn eða fleiri halogena (X), þ.e. bróm, klór, flúor eða joð, tengd með samgildum tengjum. (halogenalkanar)
· halogenation - álagningarhvarf þar sem 2 halogenatómum er bætt við
· hydration reaction - þegar vatn er lagt á tvítengi við álagningarhvarf
· hydrogen bond - vetnistengi, sterk tengi milli sameinda. Myndast einkum hjá OH hópum og vatni.
· hydrogenation - mettun, 2 vetnisatómum bætt inn á þar sem tvítengið var. Alken breytt í alkan.
· hydrohalogenation - álagningarhvarf þar sem ósamhverfu efni ss. HCl eða HBr er bætt inn á C-atómin þar sem tvítengið var.
· hydrophilic - vatnssækinn eða vatnselskandi
· hydrophobic - vatnsfælinn
· hydroxyl group - hydroxyl hópur eða OH hópur
· Markovnikov's rule - regla Markovnikov´s: við álagningarhvörf ósamhverfa sameinda ss. HBr eða H2O fara H-in þangað sem þau eru flest fyrir.
· phenol - fenól (karbólsýra) bensen OH hefur verið settur inn í staðinn fyrir H.
· Polymerisation - fjölliðun, margar litlar sameindir tengjast saman í eina mjög stóra.
· potassium hydroxid - kaliumhydroxid
· primary (1°) - kolefnisatóm er tengist einu öðru kolefnisatómi
· Saytzeff's rule - regla Saytzeffs. Þegar fráhvörf eiga sér stað myndast mest af þeim alken þar sem kolefnisatóm tvítengisins eru tengd sem flestum mögulegum kolefnisatómum
· secondary (2°) - kolefnisatóm er tengis tveim öðrum kolefnisatómum
· solubility - leysni
· sulfuric acid - brennisteinssýra
· tertiary (3°) - kolefnisatóm er tengist 3 öðrum kolefnisatómum
· thioalcohol - þíól, kolvetniskeðja með SH hóp. Einnig kölluð mercaptan. Lykta mjög illa.
· wood alcohol - tréspíri eða metanól

· ============================================================